Senior DevOps Engineer (Cloud, AWS)

Nguyên tắc: secret không nằm trong Git, không in ra log, được cấp theo quyền tối thiểu và xoay vòng được.

• Dùng secret manager (Vault, AWS Secrets Manager, Azure Key Vault, GCP Secret Manager) làm nguồn gốc.
• Đồng bộ vào cluster bằng External Secrets Operator hoặc CSI driver; nếu phải để trong Git thì mã hoá (Sealed Secrets, SOPS).
• Kubernetes Secret mặc định chỉ base64: bật mã hoá etcd và giới hạn RBAC đọc Secret.
• CI dùng biến được che (masked), ưu tiên OIDC để lấy credential ngắn hạn thay vì key dài hạn.
• Bật quét secret khi push code.

Người phỏng vấn muốn nghe: biết base64 không phải mã hoá, và có kế hoạch xoay key khi bị lộ.

Cả ba đều giảm rủi ro khi deploy nhưng khác ở chi phí và tốc độ phát hiện lỗi.

• Rolling: thay dần từng Pod, rẻ, mặc định của Deployment; hai phiên bản chạy song song một lúc.
• Blue-green: dựng nguyên bộ mới, chuyển traffic một lần, rollback tức thì; tốn gấp đôi tài nguyên.
• Canary: đưa một phần nhỏ traffic sang bản mới, theo dõi metric rồi tăng dần; cần công cụ (service mesh, Argo Rollouts) và metric tốt.

Với thanh toán, canary kèm tự động rollback theo tỷ lệ lỗi và độ trễ là lựa chọn hợp lý.

Hay sai: quên migration DB. Schema phải tương thích cả bản cũ lẫn mới (expand rồi mới contract).

Ưu tiên khôi phục dịch vụ trước, tìm nguyên nhân gốc sau.

1. Xác nhận phạm vi qua dashboard: endpoint nào, từ lúc nào, có trùng thời điểm deploy không.
2. Nếu nghi deploy: rollback ngay (kubectl rollout undo, hoặc revert trong GitOps) thay vì sửa nóng.
3. Thông báo kênh sự cố, chỉ định người điều phối, ghi lại mốc thời gian.
4. Sau khi ổn định: so sánh log, trace, diff cấu hình giữa hai phiên bản.
5. Viết postmortem không đổ lỗi, có hành động phòng ngừa (thêm test, canary, alert).

Người phỏng vấn muốn nghe: bình tĩnh, có thứ tự, biết giảm thiệt hại trước, và rút kinh nghiệm thành thay đổi quy trình.

Trình bày theo luồng request và nói rõ điểm lỗi đơn được loại bỏ ở đâu.

• Biên: DNS, CDN cho nội dung tĩnh, WAF.
• Ứng dụng: load balancer L7 trước nhóm container/VM stateless trải nhiều AZ, auto scaling theo CPU hoặc số request.
• Dữ liệu: DB quản lý sẵn Multi-AZ, read replica cho đọc nhiều, Redis làm cache và session.
• Bất đồng bộ: queue cho việc nặng (gửi mail, xử lý ảnh).
• Vận hành: IaC, backup tự động có thử khôi phục, giám sát và alert theo SLO.

Người phỏng vấn muốn nghe: đánh đổi chi phí. 99.9% thường đủ với một region nhiều AZ; multi-region đắt và phức tạp hơn nhiều.

RPO là lượng dữ liệu tối đa chấp nhận mất (tính theo thời gian); RTO là thời gian tối đa để khôi phục dịch vụ. Hai con số này do nghiệp vụ quyết định và định giá chiến lược.

Từ rẻ đến đắt:

• Backup & restore: sao lưu sang region khác, dựng lại khi cần; RTO hàng giờ.
• Pilot light: dữ liệu được replicate liên tục, chỉ phần lõi chạy sẵn.
• Warm standby: bản thu nhỏ chạy sẵn ở region khác, scale lên khi failover.
• Active-active: nhiều region cùng phục vụ; RTO/RPO gần 0, phức tạp nhất.

Hay sai: có backup nhưng chưa bao giờ thử khôi phục. Kế hoạch DR phải được diễn tập định kỳ.

Race condition xảy ra khi nhiều thread đọc-sửa-ghi cùng dữ liệu mà không đồng bộ. Mỗi công cụ giải quyết một phần:

• volatile: đảm bảo visibility (thread khác thấy giá trị mới nhất), nhưng không làm count++ thành atomic.
• synchronized: vừa loại trừ lẫn nhau vừa đảm bảo visibility (quan hệ happens-before).
• ReentrantLock: như synchronized nhưng có tryLock với timeout, lock có thể ngắt, nhiều Condition.
• AtomicInteger/LongAdder: đếm không cần lock.
• ConcurrentHashMap: thread-safe với độ tranh chấp thấp. Dùng compute/merge/putIfAbsent cho thao tác kép, đừng get rồi put.

Hay sai: dùng Collections.synchronizedMap rồi duyệt map mà không lock, hoặc kiểm tra if (!map.containsKey(k)) map.put(k, v) trên map đồng thời: hai bước riêng lẻ vẫn bị chen ngang. Cách tốt nhất vẫn là giảm state dùng chung (object bất biến, mỗi thread một bản).

SLI là chỉ số đo trải nghiệm người dùng (tỷ lệ request thành công, độ trễ p99); SLO là mục tiêu cho SLI đó trong một khoảng thời gian; error budget là phần được phép hỏng còn lại.

• Ví dụ: SLO 99.9% request thành công trong 30 ngày, nghĩa là budget 0.1% request lỗi.
• Alert theo burn rate: budget đang bị tiêu nhanh bất thường (đo trên cửa sổ ngắn và dài) thì báo, thay vì báo mỗi khi CPU cao.
• Hết budget: ưu tiên việc ổn định, chậm lại tính năng mới.

Hay sai: đặt alert trên nguyên nhân (CPU, RAM) thay vì triệu chứng người dùng thấy, dẫn đến báo động giả và mệt mỏi vì alert.

GitOps coi Git là nguồn sự thật cho trạng thái hệ thống; một agent trong cluster (Argo CD, Flux) liên tục kéo và đồng bộ, thay vì CI đẩy thẳng bằng kubectl.

• Tách repo code ứng dụng và repo cấu hình deploy; CI build image rồi mở PR cập nhật tag.
• Cấu hình dùng chung bằng Helm chart hoặc Kustomize, overlay riêng cho dev/staging/prod.
• Lên prod qua PR có review; rollback bằng git revert.
• Bật phát hiện drift và tự sửa lệch cấu hình.
• CI không cần giữ credential admin của cluster.

Người phỏng vấn muốn nghe: cân nhắc được đánh đổi, ví dụ secret vẫn cần giải pháp riêng và số lượng PR cập nhật tag có thể nhiều.

CrashLoopBackOff nghĩa là container khởi động rồi thoát liên tục; cần tìm lý do nó thoát.

kubectl describe pod <pod>      # events, exit code, OOMKilled?
kubectl logs <pod> --previous   # log của lần chạy trước khi chết
kubectl get events --sort-by=.lastTimestamp

• Exit code 137 / OOMKilled: thiếu memory limit hoặc rò rỉ bộ nhớ.
• Lỗi cấu hình: thiếu biến môi trường, Secret/ConfigMap sai, không kết nối được DB.
• Liveness probe quá gắt khiến app bị kill khi đang khởi động; cân nhắc startupProbe.
• Sai lệnh command/args, sai kiến trúc image (arm64 và amd64).

Người phỏng vấn muốn nghe: quy trình có thứ tự, dựa vào events và log trước khi đoán.

Người phỏng vấn muốn biết mục tiêu của bạn có khớp với hướng phát triển ở công ty và bạn có định gắn bó không.

• Nêu hướng phát triển cụ thể, thực tế: đi sâu chuyên môn (senior, chuyên gia một mảng) hay quản lý (lead, PM).
• Kèm kế hoạch: kỹ năng cần học, trách nhiệm muốn nhận thêm.
• Gắn với cơ hội ở vị trí đang ứng tuyển.

Câu mẫu: "Trong 2–3 năm tới em muốn trở thành senior có thể tự thiết kế và chịu trách nhiệm một module lớn, đồng thời hướng dẫn được các bạn mới. Em đang học thêm về thiết kế hệ thống và thấy team bên mình có nhiều bài toán ở quy mô lớn, rất hợp để em phát triển theo hướng đó."

Hay sai: "Em muốn mở công ty riêng" hoặc "em chưa nghĩ tới". Cũng đừng nói muốn ngồi vào chỗ của người đang phỏng vấn.