IT Support

Xác định tài nguyên nào đang nghẽn: CPU, RAM, ổ đĩa hay mạng.

uptime; top          # load average, process ngốn CPU/RAM
free -h              # còn RAM không, có dùng swap nhiều?
df -h; df -i         # đầy dung lượng hoặc hết inode
iostat -x 1          # ổ đĩa có quá tải (%util, await)?
ss -tunap            # kết nối mạng
journalctl -p err -b # lỗi từ lần boot này

• Load cao nhưng CPU rảnh: thường là chờ I/O (wa cao trong top).
• dmesg có OOM killer: thiếu RAM.

Hay sai: xoá file log đang được process mở; dung lượng không giải phóng cho tới khi restart process (xem lsof +L1).

Máy hỏi resolver; resolver hỏi lần lượt root, máy chủ TLD (.com, .vn), rồi máy chủ authoritative của tên miền, sau đó cache kết quả theo TTL.

Record hay dùng:

• A/AAAA: tên sang IPv4/IPv6.
• CNAME: bí danh trỏ sang tên khác.
• MX: máy chủ nhận mail; TXT: SPF, DKIM, xác minh tên miền.
• PTR: tra ngược IP sang tên.

Lỗi hay gặp:

• Đổi record nhưng cache cũ còn hiệu lực do TTL dài; nên hạ TTL trước khi chuyển đổi.
• Đặt CNAME ở tên miền gốc (apex), không hợp lệ theo chuẩn.

Kiểm tra bằng dig hoặc nslookup.

Active Directory là dịch vụ thư mục của Windows Server, quản lý tập trung người dùng, máy tính, nhóm và xác thực (Kerberos) trong một domain.

• Tổ chức đối tượng theo OU (phòng ban, chi nhánh) để áp chính sách riêng.
• Cấp quyền qua group, không cấp trực tiếp cho từng user.
• Group Policy (GPO): chính sách mật khẩu, khoá màn hình, map ổ mạng, cài phần mềm.
• Có ít nhất 2 domain controller để dự phòng; AD phụ thuộc DNS nên DNS phải đúng.
• Tài khoản admin domain tách riêng khỏi tài khoản dùng hằng ngày.

Hay sai: đồng hồ lệch giữa máy và domain controller khiến Kerberos xác thực lỗi; cần đồng bộ NTP.

Mục tiêu chung là tách UI khỏi logic để dễ test và dễ bảo trì.

• MVC: dễ bắt đầu nhưng trên iOS UIKit thường thành "Massive View Controller".
• MVVM: ViewModel giữ state và logic, View chỉ quan sát và hiển thị. Hợp tự nhiên với SwiftUI, Jetpack Compose (ViewModel + StateFlow) và Flutter.
• MVI / Unidirectional data flow: một state bất biến duy nhất cho màn hình, UI gửi intent, reducer tạo state mới. Dễ debug, hợp với UI khai báo.
• Clean Architecture: chia layer presentation / domain / data, repository che giấu nguồn dữ liệu (API, cache, DB).

Người phỏng vấn muốn nghe: lý do chọn kiến trúc cho dự án cụ thể. App nhỏ không cần đủ use case và mapper ở mọi tầng; app lớn nhiều team thì nên chia module theo tính năng.

Trước tiên đo bằng công cụ (Android Studio Profiler, Instruments, Flutter DevTools), sau đó xử lý các nguyên nhân phổ biến:

• Ảnh: tải bất đồng bộ, resize đúng kích thước hiển thị, có cache (Coil, Glide, Kingfisher, cached_network_image).
• Công việc trong bind/build: không format ngày, parse dữ liệu hay tính toán mỗi lần vẽ item; chuẩn bị sẵn trong ViewModel.
• Key ổn định: dùng id làm key (key trong LazyColumn, ValueKey trong Flutter, Identifiable trong SwiftUI) để không tạo lại item không cần thiết.
• Cập nhật một phần: DiffUtil / ListAdapter thay vì notifyDataSetChanged.
• Compose: state ổn định để tránh recompose thừa; Flutter: dùng ListView.builder và const widget.
• Phân trang dữ liệu (Paging 3, infinite scroll).

Người phỏng vấn muốn nghe: bạn đo trước và sau, không chỉ sửa theo cảm tính.

Mô hình lên production là một phần mềm cần đóng gói, phiên bản hoá, giám sát và cập nhật như mọi dịch vụ khác.

• Đóng gói: lưu mô hình kèm phiên bản dữ liệu, code, siêu tham số (model registry).
• Phục vụ: API online hoặc chạy batch tuỳ yêu cầu độ trễ; dùng chung code tính đặc trưng giữa train và serve để tránh lệch.
• Triển khai an toàn: shadow hoặc canary, so sánh với mô hình cũ.
• Giám sát: độ trễ, lỗi; data drift (phân phối đầu vào thay đổi); chất lượng dự đoán khi có nhãn thật.
• Cập nhật: train lại định kỳ hoặc khi drift vượt ngưỡng, có rollback.

Hay sai: training-serving skew, xử lý đặc trưng ở hai nơi bằng hai đoạn code khác nhau.

Trình bày theo lớp và nhấn vào phân vùng, dự phòng, quản lý.

• Phân VLAN: nhân viên, server, quản trị thiết bị, camera/IoT, Wi-Fi khách.
• Firewall ở biên và giữa các VLAN; Wi-Fi khách chỉ ra Internet, không vào mạng nội bộ.
• Core/access: switch L3 ở lõi, switch access có PoE cho AP và điện thoại IP; cân nhắc dự phòng đường lên.
• Internet: hai đường truyền từ hai nhà mạng, failover hoặc cân bằng tải.
• Dịch vụ: DHCP, DNS nội bộ, NTP, VPN cho làm việc từ xa.
• Vận hành: giám sát (SNMP, syslog), backup cấu hình thiết bị, sơ đồ mạng và tài liệu IP.

Người phỏng vấn muốn nghe: hỏi lại nhu cầu và ngân sách trước khi chốt thiết bị.

Bắt đầu từ RPO/RTO của từng hệ thống, rồi áp quy tắc 3-2-1: 3 bản sao dữ liệu, trên 2 loại phương tiện, 1 bản ở nơi khác.

• Có ít nhất một bản bất biến hoặc tách rời (offline, immutable) để chống ransomware mã hoá luôn cả backup.
• Kết hợp full và incremental; database dùng công cụ backup riêng để dữ liệu nhất quán.
• Phân quyền: tài khoản backup không dùng chung với tài khoản quản trị domain.
• Mã hoá bản backup, giám sát job thất bại.
• Diễn tập khôi phục định kỳ và đo thời gian thực tế.

Hay sai: coi RAID hoặc snapshot là backup. RAID không chống xoá nhầm; snapshot nằm cùng hệ thống với dữ liệu gốc.

Mục tiêu là thu nhỏ bề mặt tấn công và có khả năng phát hiện bất thường.

• Cập nhật hệ thống, bật cập nhật bảo mật tự động; gỡ dịch vụ không dùng.
• SSH: chỉ đăng nhập bằng key, tắt đăng nhập root và mật khẩu, giới hạn IP nguồn hoặc đi qua VPN/bastion.
• Firewall (nftables, ufw, security group) chỉ mở port cần thiết.
• Tài khoản riêng cho từng người, dùng sudo, không chia sẻ tài khoản.
• Chống dò mật khẩu (fail2ban), bật SELinux/AppArmor nếu ứng dụng hỗ trợ.
• Đẩy log sang hệ thống tập trung, giám sát đăng nhập và thay đổi file quan trọng.

Người phỏng vấn muốn nghe: làm bằng script hoặc Ansible để mọi server giống nhau, không làm tay từng máy.

Trả lời thật nhưng hướng về phía trước: nói điều bạn đang tìm kiếm, không kể xấu nơi cũ.

Lý do chấp nhận được: muốn thử thách mới, muốn làm sản phẩm, dự án kết thúc, công ty tái cấu trúc, thu nhập chưa tương xứng (nói khéo).

Câu mẫu: "Em đã làm 2 năm ở dự án outsourcing, học được nhiều về quy trình và làm việc với khách nước ngoài. Giờ em muốn gắn bó lâu dài với một sản phẩm để thấy được tác động của những gì mình làm, và vị trí bên mình đúng hướng đó."

Hay sai: chê sếp, chê đồng nghiệp, kể chuyện drama. Người phỏng vấn sẽ nghĩ bạn cũng sẽ nói về công ty họ như vậy. Nếu nhảy việc nhiều, chuẩn bị lời giải thích cho từng lần.